Artykuł ten, adresowany jest do nauczycieli i rodziców, omawia różne aspekty adaptacji uczniów z zaburzeniami ze spektrum autyzmu w szkole, takie jak tworzenie środowiska wspierającego, indywidualizacja procesu nauczania, wspieranie komunikacji i interakcji społecznych, współpraca z nauczycielami i innymi uczniami, wprowadzenie Czego NIE mówić: Proszę się odprężyć! Dlaczego: Niezdolność do odprężenia się jest jedną ze wspólnych cech zaburzeń lękowych. Sugerowanie, że osoba z zaburzeniami lękowymi powinna się zrelaksować jest jak mówienie osobie z alergią, żeby przestała kichać. Gdyby Pana przyjaciel mógł się zrelaksować, to by to zrobił. Osoby z zaburzeniami odżywiania, polegającymi na ograniczaniu przyjmowania pokarmów, mogą dostrzegać korzyści wynikające z zaburzenia, dążyć do bagatelizowania objawów i unikać leczenia. 17,20,23 Lekarze powinni zdawać sobie sprawę z tego, że motywacja pacjenta do zmiany zachowań może być osłabiona z powodu niedożywienia lub Gdy spotykamy się z odmową jedzenia i picia, istnieje kilka sposobów, które mogą pomóc zarówno osobie odmawiającej, jak i jej bliskim. Poniżej przedstawiamy kilka przydatnych wskazówek: 1. Zrozumienie przyczyny . Pierwszym krokiem jest zrozumienie przyczyny odmowy jedzenia i picia. Najpierw do gabinetu psychologa przychodzą rodzice. Najlepiej, żeby na takim spotkaniu byli zarówno matka, jak i ojciec. Opowiadają o tym, jakie zachowania dzieci ich zaniepokoiły, psycholog ma możliwość zapytaniaczy w ich życiu coś się wydarzyło, np. zmarł ktoś bliski i zaburzenia odżywiania mogą być reakcją na stratę. Z bulimią jednak trudno poradzić sobie bez pomocy specjalisty (psychoterapeuty, lekarza-psychiatry), szczególnie, że, Tak jak Pani wspomniała, skutki bulimii mogą być bardzo niebezpieczne dla zdrowia. W terapii poznawczo- behawioralnej, która jest skuteczną metodą w leczeniu bulimii, osoba z tego typu problemami uczy się monitorować Ds31. „Niekoniecznie trzeba mówić o tym, że musisz pójść do psychologa, bo widzimy, że za bardzo się odchudzasz. Lepiej powiedzieć, że przy takim odchudzaniu często pojawiają się problemy z koncentracją uwagi, że warto się wzmocnić, bo jesteś w takim wieku, w którym dobrze jest się zastanowić nad tym, co chcesz robić w życiu, jaką szkołę wybrać, co jest dla ciebie ważne” – twierdzi Dorota Minta, psycholog i psychoterapeutka, pracująca z osobami zmagającymi się z bulimią i anoreksją. Redakcja: Jak rozpoznać rozwijające się zaburzenia odżywiania u dzieci? Co powinno zaalarmować rodzica? Dorota Minta: Każda drastyczna zmiana zachowania jest niepokojąca i to dotyczy wszystkich zaburzeń, nie tylko odżywania. Jeżeli obserwujemy jakieś nowe czy zmienione zachowania przez około dwa tygodnie, to zazwyczaj potrzebna jest co najmniej konsultacja z psychoterapeutą. Rzadko dzieje się tak, że dziecko od razu przestaje jeść. Na początku zaczyna się zdrowiej odżywiać, samo gotuje, następnie omija jakieś posiłki, mówi, że nie jest głodne, że coś mu nie smakuje. Porcje jedzenia stają się coraz mniejsze lub są eliminowane różne produkty z jadłospisu. Takie zachowania są już wyraźnym sygnałem, że coś jest nie tak i warto się temu przyjrzeć oraz podjąć rozmowę. Takie dzieci coraz więcej czasu spędzają w samotności, zamykają się w pokoju, zmieniają styl ubioru. Paradoksalnie, na początku podkreślają swoim strojem to, że szczupleją, a potem zaczynają to maskować – chodzą w za luźnych ubraniach, zakładają bluzki z długimi rękawami, choć jest ciepło. Odsuwają się od rodziny i od towarzystwa. Nagle maleje liczba koleżanek i kolegów, przychodzących do domu. Dziecko coraz rzadziej wychodzi ze znajomymi. Takie zachowania wymagają przyjrzenia się, porozmawiania oraz skorzystania z pomocy psychologa. Chciałabym jednak podkreślić i uczulić rodziców, że czasami dziecko nie z chce z nimi rozmawiać nie dlatego, że ich nie kocha albo im nie ufa, często po prostu jest mu trudno rozmawiać z bardzo bliską osobą i ktoś trzeci może być katalizatorem pozytywnych zmian. Dziecko z zaburzeniami odżywiania może zaprzeczać problemowi i nie chcieć skorzystać z pomocy psychologa. Co zrobić w takim przypadku? Jak je zmotywować i rozmawiać na ten temat? Moim zdaniem niekoniecznie trzeba mówić o tym, że musisz pójść do psychologa, bo widzimy, że za bardzo się odchudzasz. Lepiej powiedzieć, że przy takim odchudzaniu często pojawiają się problemy z koncentracją uwagi, że warto się wzmocnić, bo jesteś w takim wieku, w którym dobrze jest się zastanowić nad tym, co chcesz robić w życiu, jaką szkołę wybrać, co jest dla ciebie ważne. Na pewno nie można dziecka zmuszać, ponieważ wtedy niczego nie osiągniemy. Należy proponować spotkanie ze specjalistą na zasadzie: pójdź, sprawdź, zobaczysz jak to wygląda, może dowiesz się o sobie czegoś ciekawego. Trzeba też zaufać psychologowi, że dalej będzie umiał dotrzeć do dziecka i pomóc mu w rozwiązaniu problemu. Warto przy tym pamiętać, że zaburzenia odżywiania, problemy i stany depresyjne zdarzają się też w rodzinach, w których wszystko jest w porządku. To wcale nie musi być reakcja na to, że rodzice są zimni, nie kochają i nie rozumieją albo są sami ze sobą w konflikcie. Zaburzenia odżywiania pojawiają się także w całkiem zwyczajnych rodzinach. Czasami wynika to z tego, że dziecko jest bardziej wrażliwe niż przeciętnie, nie odnalazło się w grupie rówieśniczej, jest w nieodpowiedniej dla niego szkole. Ile trwa terapia zaburzeń odżywiania dzieci? Czy rodzice powinni nastawić się na długą batalię o zdrowie swojego dziecka? Mam złą wiadomość – to nie jest krótka terapia. Dziecko borykające się z zaburzeniami odżywiania powinno być objęte opieką psychologiczną przez dłuższy czas. Na pewno nie można porzucać leczenia, kiedy jest lepiej. W takich sytuacjach nie należy odpuszczać, bo zaburzenia odżywiania potrafią powracać. Mam pacjentki, które dobrze funkcjonują i w tej chwili nie mają zaburzeń odżywiania, ale wiedzą, że na kryzys życiowy reagują pewnymi zachowaniami. Za sukces terapii uważam to, że po 5 latach przychodzą na 3 miesiące wsparcia i z powrotem wracają do swojego zwyczajnego życia. Jak to wygląda w praktyce? Od czego się zaczyna? Terapia zaburzeń odżywiania wymaga współpracy z rodziną. Najpierw do gabinetu psychologa przychodzą rodzice. Najlepiej, żeby na takim spotkaniu byli zarówno matka, jak i ojciec. Opowiadają o tym, jakie zachowania dzieci ich zaniepokoiły, psycholog ma możliwość zapytaniaczy w ich życiu coś się wydarzyło, np. zmarł ktoś bliski i zaburzenia odżywiania mogą być reakcją na stratę. Następnie odbywa się spotkanie z dzieckiem. To, co dzieje się na spotkaniu jest objęte tajemnicą. Jedynym momentem, w którym jestem z niej zwolniona, jest zagrożenie życia lub zdrowia dziecka. Współpracuję też blisko z psychiatrą, ponieważ niejednokrotnie potrzebne jest farmakologiczne wsparcie psychoterapii. Oczywiście psychologowie pracują w różnych nurtach i szkołach, ale generalnie na początku spotkania odbywają się dwa razy w tygodniu. Zdarza się, że obok terapii indywidualnej warto zaproponować dziecku terapię grupową, wspierającą proces wychodzenia z zaburzeń. Czasami potrzebna jest także systemowa terapia całej rodziny. To wszystko trwa, należy więc uzbroić się w cierpliwość. Czy metody leczenia zaburzeń odżywiania dzieci różnią się od terapii dorosłych? Narzędzia psychoterapeutyczne są generalnie te same. Oczywiście inaczej wygląda komunikacja z małym dzieckiem, a inaczej z nastolatkiem. Na pewno wielu rodziców zastanawia się, czy możliwe jest całkowite wyleczenie dziecka borykającego się z zaburzeniami odżywiania. Jak często ten problem powraca? Czy rodzina, w której pojawiła się bulimia lub anoreksja już zawsze będzie żyć w cieniu choroby? Zaburzenia odżywiania, podobnie jak stany depresyjne, mogą powracać. Osoby nadwrażliwe emocjonalnie mają pewną skłonność do reagowania w ten sposób na problemy z własnym życiem. Nie można jednak mówić o życiu w cieniu choroby. Jasne, że rodzice, których dzieci w ogóle zachorowały, mają tendencję do nadopiekuńczości, wynikającej często z poczucia winy, ale rolą psychoterapeuty jest przygotowanie ich do życia po zakończeniu terapii. Rodzice dostają konkretne instrukcje na temat tego, jak postępować wobec dziecka, jak z nim rozmawiać, jak zachowywać się podczas posiłków. Trzeba pamiętać, że młody człowiek, któremu udało się pomyślnie przejść przez proces leczenia, powinien staranniej niż przeciętna osoba dbać o swoją kondycję psychiczną. Rodzice, mający problem pomiędzy sobą i którym faktycznie zależy na tym, aby dobrze zadbać o dziecko, sami też poddają się terapii – dzięki temu wiedzą, jak na nowo budować relację ze swoim dzieckiem. Co dzieje się w sytuacji, kiedy terapia w poradni nie odnosi pożądanego skutku? Kiedy niezbędne jest leczenie szpitalne? Podejmując decyzję o terapii szpitalnej bierze się pod uwagę wskaźniki somatyczne, czyli masę ciała, jak i kwestie dotyczące funkcjonowania psychicznego. Ja mam taką zasadę, że pacjentów z zaburzeniami odżywiania zawsze konsultuję z lekarzem psychiatrą i ściśle z nim współpracuje. W niektórych przypadkach potrzebne jest wsparcie farmakologiczne. Niestety w Polsce mamy bardzo małe możliwości, jeśli chodzi o leczenie szpitalne osób z zaburzeniami odżywiania. Warszawa jest akurat takim miastem, gdzie z trudem, ale można dostać pomoc psychiatryczną. Dużo gorzej wygląda to w mniejszych ośrodkach. Mamy za mało specjalistów. Jak wspierać dziecko po terapii? Trzeba po prostu dobrze żyć z dzieckiem. Dla większości rodziców taka sytuacja jest sygnałem, że muszą nad sobą popracować, żeby umieć poradzić sobie z chorobą i inaczej budować relacje ze swoją pociechą. Z dzieckiem trzeba spędzać czas, mieć otwartą głowę oraz próbować je zrozumieć. Warto zatem ściągnąć aplikację Tik Tok, Instagram i wiedzieć, co można znaleźć na Youtube’ie. Rozmowa to podstawa. Należy dbać o dobre relacje w domu i nie jeść obiadu z włączonym telewizorem. Dziękujemy za rozmowę. I cz. wywiadu z p. Dorotą Mintą: Dorota Minta – ukończyła psychologię ze specjalizacją kliniczną na Uniwersytecie Wrocławskim, Akademię Pedagogiki Specjalnej w Warszawie oraz Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu. Posiada wieloletnie doświadczenie w pracy terapeutycznej, szkoleniowej. Wykładowca akademicki, autorka programów nauczania, publikacji naukowych i popularnonaukowych. Pracuje z osobami zmagającymi się z zaburzeniami odżywiania (anoreksją i bulimią), doświadczającym obniżonego nastroju, odczuwającymi braku satysfakcji z własnego życia i niską samoocenę. Pomaga radzić sobie z trudnościami pojawiającymi się w życiu w obliczu kryzysu związanego np. z przewlekłą chorobą, utratą pracy, rozpadem związku, żałobą. Zajmuje się również psychologicznymi aspektami odżywiania chorych między innymi w chorobach nowotworowych. Związana z grupą terapeutów „Psycholodzy Lwowska”. Zaburzenia odżywiania nie są niestety rzadkim problemem. Wydaje się, że w przestrzeni publicznej coraz częściej pojawia się ten temat. Poruszanie kwestii tego rodzaju zaburzeń można odczytać pozytywnie – wszak im bardziej będziemy upowszechniać wiedzę na dany temat, tym łatwiej będzie nam zmierzyć się z określonym problemem. Wielu z nas zapewne odbyło w szkole liczne pogadanki na temat anoreksji czy bulimii. Być może niektórzy uczestniczyli w warsztatach poświęconych temu zagadnieniu. Profilaktyka stanowi istotną rolę w walce z zaburzeniami. Niemniej, pomimo nagłaśniania problemu, wciąż istnieje wiele mitów na temat zaburzeń odżywiania. Przyjrzeliśmy się niektórym z nich. 1. Zaburzenia odżywiania dotyczą tylko kobiet Zaburzenia odżywiania mogą dotknąć każdego, niezależnie od płci. Stereotyp ten zapewne ma swoje źródło w tym, że w istocie to kobiety częściej cierpią na tego rodzaju zaburzenia. Nie oznacza to jednak, iż problem ten nie dotyczy mężczyzn. Według National Eating Disorders Association (NEDA) 1 na 3 osoby z zaburzeniami odżywiania to mężczyźni. Warto zwrócić uwagę, iż mężczyźni rzadziej poszukują pomocy w leczeniu zaburzeń odżywiania. Wielu z nich może rezygnować z pomocy specjalistów właśnie dlatego, iż postrzega ten problem jako “kobiecy”, co nie jest prawdą. Podkreślmy to jeszcze raz – zaburzenia odżywiania mogą dotyczyć zarówno kobiet, jak i mężczyzn. 2. Zaburzenia odżywiania są problemem nastolatek Istnieje przekonanie, że nastolatki – zwłaszcza nastolatki – są grupą najbardziej narażoną na zaburzenia odżywiania. Chociaż badania wskazują, że średni wiek zachorowania na jadłowstręt psychiczny i bulimię wynosi 18 lat, zaburzenia te mogą rozwinąć się w każdym wieku, w tym w dzieciństwie. Starsi dorośli również mogą mieć zaburzenia odżywiania. Podczas gdy u niektórych zaburzenia rozwijają się w dorosłym życiu, u innych zaczynają się one w dzieciństwie i pozostają obecne w okresie dorosłości. 3. Zaburzenia odżywiania są sposobem na zwrócenie uwagi Zaburzenia odżywiania nie zaczynają się jako świadomy wybór. U niektórych stanowią one sposób radzenia sobie z negatywnymi czy wręcz traumatycznymi doświadczeniami. Nie są natomiast świadomą próbą wołania o pomoc, a już na pewno nie wynikają z chęci zwrócenia na siebie uwagi. Na rozwój zaburzeń odżywiania wpływają też inne czynniki, w tym genetyka i zdrowie psychiczne. Zwykle osoby z zaburzeniami odżywiania próbują ukryć swój stan przed innymi. Na przykład osoby z anoreksją mogą nosić luźne ubrania, aby ukryć utratę wagi. 4. Zaburzenia odżywiania zawsze są widoczne Media wydają się przedstawiać każdego z zaburzeniami odżywiania jako osoby z niedowagą. Taki wizerunek nie zawsze ma jednak pokrycie z rzeczywistością. Nie można stwierdzić, czy ktoś ma zaburzenia odżywiania, po prostu patrząc na niego. Podczas gdy niektóre zaburzenia odżywiania zwykle powodują utratę wagi, inne nie. Na przykład cechą charakterystyczną zespołu napadowego objadania się (BED) są okresy przejadania się. Niektóre badania wskazują, że około 70% osób spełniających kryteria BED ma otyłość . Nawet jeśli ograniczenia żywieniowe charakteryzują dane zaburzenie odżywiania, nie oznacza to, że wszyscy z tym zaburzeniem będą mieli niedowagę. Na przykład można mieć atypową anoreksję, która wiąże się z posiadaniem cech poznawczych i fizycznych powikłań choroby bez niedowagi. Ten mit jest szczególnie szkodliwy, ponieważ może powstrzymać niektóre osoby z zaburzeniami odżywiania przed szukaniem leczenia. Nie mają niedowagi, więc albo obawiają się, że ich problem będzie zbagatelizowany albo same nie traktują poważnie swojego zaburzenia. 5. Spożywanie “normalnych” posiłków gwarantuje poprawę stanu Jedzenie to nie wszystko. Zaburzenia odżywiania są przede wszystkim problemem zdrowia psychicznego. Kształtowanie zdrowych nawyków żywieniowych jest rzecz jasna ważnym aspektem leczenia. Niemniej, samo zdrowe odżywianie nie wystarczy. Osoba z zaburzeniami odżywiania może potrzebować pomocy w zakresie wielu czynników, które przyczyniły się do powstania zaburzeń. Oprócz dietetyka, potrzebny jest też psycholog lub psychiatra, który pomoże pacjentowi uporać się z przyczynami zaburzenia i odbudować poczucie własnej wartości. 6. Zaburzenia odżywania są nieuleczalne Dzięki leczeniu możliwe jest całkowite wyleczenie z zaburzeń odżywiania. Spośród tych, którzy nie wrócą do pełnego wyzdrowienia, większość zauważy poprawę swojego stanu. Czas regeneracji jest różny. Niektórzy ludzie stosunkowo szybko zdrowieją, podczas gdy inni mogą wymagać dłuższego leczenia. Samoopieka, planowanie posiłków i regularne wizyty u lekarzy i specjalistów w zakresie zdrowia psychicznego mogą pomóc osobom wracającym do zdrowia uniknąć nawrotów. Chcesz dowiedzieć się więcej na temat zaburzeń odżywiania? Przeczytaj nasz artykuł Jedzenie mi (nie) służy. Przyjmowanie pokarmu dawno przestało już pełnić funkcje biologiczne służące odżywieniu organizmu po to, aby przetrwać. Od kiedy ludzie mają stały i względnie bezproblemowy dostęp do pożywienia, pełni ono także funkcje psychologiczne (zaspokajanie różnych potrzeb, m. in. bezpieczeństwa, miłości), społeczne (nawiązywanie i podtrzymywanie relacji z innymi), kulturowe (sztuka kulinarna, estetyka jedzenia), ekonomiczne (jedzenie jest produktem do sprzedaży, reklamy) czy wreszcie światopoglądowe (dobór pokarmów jako wyraz poglądów, np. wegetarianizm, czy przekonań religijnych, np. koszerność) (Ogińska-Bulik, 2016). Paradoksalnie, to „rozczłonkowanie” funkcji jedzenia w życiu człowieka przyniosło m. in. szereg problemów z nim związanych, chociażby pod postacią zaburzeń odżywiania odnoszących się do sposobu, ilości, częstotliwości i jakości pokarmu oraz treści przeżyć emocjonalnych z nim kojarzonych. Jednym z najczęściej spotykanych zaburzeń jest anorexia nervosa, czyli jadłowstręt psychiczny. Istotą tego zaburzenia jest nadmierna utrata wagi ciała oraz silny lęk przed przytyciem. Osoba chora postrzega swoje ciało jako nierealistycznie duże, a po osiągnięciu swojej wagi docelowej (wskutek głodówki), nie zaprzestaje odchudzania, zastępując ją wagą jeszcze niższą. Anorektycy rozwijają szereg strategii zachowania po to, aby ich otoczenie nie zauważyło zmian w ich wyglądzie, np. ukrywają jedzenie podczas posiłków, a później je wyrzucają, unikają jedzenia w towarzystwie innych osób lub kłamią, że już jadły i nie są głodne, czy też noszą luźne, „workowate” ubrania, aby ukryć wychudzone ciało. Bliscy osoby chorującej po jakimś czasie zauważają nie tylko nadmierny spadek masy ciała, ale także inne zmiany w wyglądzie takie, jak: wypadanie, suchość i łamliwość włosów, meszek na skórze czy tzw. „twarz wiewiórki” (wywołaną obrzękiem gruczołów ślinowych). Zmienia się również postawa chorego w stosunku do jedzenia i masy ciała. Anorektyk przejawia nadmierne zainteresowanie kwestią wagi, jedzenia, kaloryczności posiłków; staje się także ekspertem od diet odchudzających. Ponadto, często wypowiadanym przez chorego stwierdzeniom: „jestem gruba”, „mam grube nogi”, itp. towarzyszy równie częste, występujące nawet po każdym posiłku ważenie się oraz strategie kompensacyjne w postaci zażywania środków przeczyszczających lub moczopędnych czy też wykonywania intensywnych i długotrwałych ćwiczeń fizycznych. Po jakimś czasie, kiedy organizm chorego osiągnie już jakiś stopień wyczerpania, usłyszeć można także skargi na uczucie zimna, zawroty głowy, bóle brzucha (zwłaszcza po przyjęciu jakiegoś pokarmu), zaparcia, zatrzymanie miesiączkowania czy omdlenia. W skrajnych przypadkach anoreksja może prowadzić do krańcowego wycieńczenia organizmu i w efekcie, do śmierci. Bulimia nervosa to drugie z najczęściej spotykanych zaburzeń odżywiania. Charakteryzuje się występowaniem cyklicznych napadów objadania się, podczas których osoba chora ma wrażenie utraty kontroli nad tym co i ile zjada. Napady te występują najczęściej wieczorami i towarzyszy im poczucie obrzydzenia i wstydu, dlatego też bulimicy dokonują ich zazwyczaj bez świadków, w samotności. Każdorazowo taki „trans jedzeniowy” wywołuje wyrzuty sumienia i poczucie winy, co prowadzi do podjęcia działań kompensacyjnych mających te odczucia zniwelować. W bulimii przeczyszczającej chory prowokuje wymioty lub używa środków przeczyszczających, aby pozbyć się nadmiernej ilości przyjętej podczas napadu treści żołądkowej. W bulimii bez przeczyszczania natomiast „naprawianie szkód” związanych z napadem objadania się ma postać głodówki lub katorżniczych i długotrwałych ćwiczeń fizycznych. Napadów bulimicznych doświadcza ok. 1-2% populacji, ale wśród osób chorujących na otyłość odsetek ten może sięgać nawet 52% z nich (Bąk-Sosnowska, 2010). Napadowe objadanie się (binge eating) jest zaburzeniem bardzo podobnym do opisanej wyżej bulimii. Różni je od siebie jedynie to, że nie towarzyszą mu żadne działania kompensacyjne: chory po prostu pochłania ogromne ilości pokarmów w bardzo krótkim czasie i, podobnie, jak w bulimii, nie służy to zaspokojeniu głodu fizjologicznego, ale stanowi pewnego rodzaju ulgę i ujście dla napięcia emocjonalnego czy niepokoju. Zaburzenie to występuje u ok. 6,6% populacji ogólnej i 25% osób otyłych (Bąk-Sosnowska, 2010), a u jego podłoża leżą zaburzenia osobowości objawiające się nadmiernym lękiem i symptomami depresji. Anoreksja, bulimia i napadowe objadanie się to statystycznie najczęściej występujące zaburzenia odżywiania. Inne, rzadziej występujące zaburzenia to: Pica (spożywanie substancji niejadalnych), zaburzenie przeżuwania (zwracanie pokarmu i następnie ponowne jego przeżuwanie, połykanie i znów wypluwanie), zespół jedzenia nocnego, ortoreksja (obsesja na punkcie zdrowego odżywiania), czy też wilczy apetyt na słodycze. Przyczyn występowania zaburzeń odżywiania nauka dopatruje się między innymi w czynnikach biologicznych. Badania wskazują na większe ryzyko zachorowania u bliźniąt jednojajowych (35-55%) (Pilecki, 1996; za: Józefik, 2006), a wskaźnik zachorowalności w rodzinie wynosi 5-10% (Banaś et al., 1998). Wskaźniki te jednak określają jedynie predyspozycję do wystąpienia tego rodzaju zaburzeń. Jednakże to czynniki indywidualne są najbardziej odpowiedzialne za prawdopodobieństwo zachorowania na ten rodzaj choroby. Profil osobowościowy anorektyka lub bulimika jest podobny i obejmuje takie cechy, jak: perfekcjonizm, zaburzony obraz własnego ciała, nadmierny samokrytycyzm, brak zadowolenia z życia, negatywny stosunek do samego siebie, tendencje introwertywne, obniżona zdolność do nawiązywania relacji i współdziałania, nadmierny konformizm, przesadna skrupulatność czy brak stabilności emocjonalnej (Rabe-Jabłońska, 1998; za: Ogińska-Bulik, 2016). Przeprowadzając diagnostykę często okazuje się, że mamy do czynienia nie tyle ze specyficznymi zaburzeniami odżywiania, ale bardziej ogólnie, z zaburzeniami osobowości, których anomalie związane z jedzeniem mogą być tylko jednym z objawów. W ENSO traktujemy zaburzenia odżywiania kompleksowo. Prowadzimy psychoterapię pomagającą uwolnić się od dokuczliwych objawów takich zaburzeń, a także towarzyszymy w zmianach osobowościowych, które mają na trwałe uchronić przed ich nawrotem. Dodatkowo, właśnie nawiązaliśmy współpracę z poradnią dietetyczną Zdrowa Kaloria w Strzelcach Opolskich, gdzie w marcu otwieramy nasz nowy oddział. Porady dietetyczne dostępne będą również w naszym wrocławskim oddziale. Szczególnie gorąco zapraszamy rodziców z dziećmi/nastolatkami walczącymi z otyłością i innymi zaburzeniami odżywiania. Rejestracja wizyt: tel. 797504598, 668 522 620, mailowo: @ lub zdrowakaloria@ Źródła: Banaś, A., Januszkiewicz-Grabias, A., Radziwiłłowicz, P. (1998). Wieloczynnikowe uwarunkowania zaburzeń odżywiania się. Psychiatria Polska, 32(2), 165-176. Bąk-Sosnowska, M. (2010). Zaburzenia odżywiania towarzyszące otyłości. Forum Zaburzeń Metabolicznych, 1(2), 92-99. Józefik, B. (2006). Relacje rodzinne w anoreksji i bulimii psychicznej. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ogińska-Bulik, N. (2016). Wiem, co jem. Psychologia nadmiernego jedzenia i odchudzania się. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. Anoreksja to zaburzenie odżywiania, którego leczenie jest skomplikowane. W nim osoba widzi zmienioną percepcję ciała, wyglądającą na nadwagę. To zachęca je do niezdrowych zachowań w stosunku do jedzenia, z zamiarem utraty wagi do punktu, w którym osiągną niedożywienie. Anoreksja wiąże się nie tylko z problemami żywieniowymi, ale także z niemożnością radzenia sobie z lękiem i stresem. Dzięki sprawowaniu kontroli nad jedzeniem osoba z tym zaburzeniem może znaleźć krótką chwilę spokoju. Biorąc pod uwagę złożoność zaburzenia, fundamentalne znaczenie ma to, aby rodzina i grupa przyjaciół osoby z anoreksja jest u jej boku, przekonując ją, że powinna poprosić o pomoc, oprócz tego, że bliskie otoczenie jest kluczowym czynnikiem w Poprawa. Następnie zobaczymy kilka wskazówek, jak pomóc osobie z anoreksją, oprócz poinformowania, czego w ogóle nie należy robić, jeśli proces odzyskiwania ma zostać przyspieszony. Powiązany artykuł: „Główne zaburzenia odżywiania: anoreksja i bulimia" Jak pomóc osobie z anoreksją? Praktyczne wskazówki Może być tak, że bliska nam osoba cierpi na anoreksję. W tym zaburzeniu, ponieważ osoba źle postrzega własne ciało, Widząc siebie z większym rozmiarem ciała niż w rzeczywistości, próbuje schudnąć stosowanie bardzo rygorystycznych diet, a także obsesyjne ćwiczenia. Kiedy osiągasz bardzo niską wagę i nie zaspokajasz zapotrzebowania organizmu na kalorie i składniki odżywcze, niektóre fizyczne objawy, które wywołuje to zaburzenie, to: przebarwienia skóry, zaburzenia trawienia, odwodnienie, niedożywienie, zawroty głowy, omdlenia, zmęczenie, utrata masy kostnej, problemy z sercem i zaburzenia równowagi elektrolityczny. Na dłuższą metę ten zestaw problemów fizycznych prowadzi do śmierci. Ale nie tylko osoba z anoreksją cierpi na swoją patologię. Ich bliskie otoczenie, zarówno rodzina, jak i przyjaciele, cierpi, gdy widzą, że ukochana osoba stopniowo się pogarsza. Będąc zaburzeniem psychicznym, osoby, które zajmują się diagnostyką i leczeniem anoreksji to psycholodzy, psychiatrzy i lekarze, które współpracując sprzyjają wyzdrowieniu osób cierpiących na tę chorobę. Bardzo ważne jest, aby zrozumieć, że to zadanie pracowników służby zdrowia jest odpowiedzialne za powrót do zdrowia osób z tymi zaburzeniami. Jednak jako przyjaciele i rodzina możemy pomóc w wyzdrowieniu, unikając robienia rzeczy, które mogą prowadzić do: dyskomfort fizyczny i emocjonalny osoby z anoreksją oprócz udzielania wsparcia i dawania przykładu do naśladowania nawyków zdrowy. Do zrobienia? To są główne wskazówki, jeśli chodzi o udzielanie wsparcia i pomocy osobie z anoreksją, chociaż nie może zastąpić profesjonalnej terapii: 1. Dowiedz się więcej o anoreksji Przed rozmową z osobą z naszego otoczenia, co do której podejrzewamy, że może cierpieć na anoreksję, najlepiej jest dowiedzieć się o tym zaburzeniu z wiarygodnych źródeł. Pomimo tego, że walka z kanonami piękna zdołała uwrażliwić ludność na to, jak pojawiają się zaburzenia odżywiania, zwłaszcza u kobiet, na ich temat krąży wiele mitów one. Nigdy nie wolno nam o tym zapomnieć jest to zaburzenie psychiczne i jako takie należy się nim zająć. Próba lepszego zrozumienia, co może się dziać ze znajomym, jest bardzo korzystna zarówno dla niego, jak i dla nas, biorąc pod uwagę który pozwala nam zrozumieć cierpienie, które się dzieje i pozwala nam zobaczyć najbardziej odpowiedni sposób radzenia sobie z tym tematem. Dogłębne poszukiwanie informacji na temat anoreksji pozwoli Ci zobaczyć, że nie chodzi tylko o to, by schudnąć lub wyglądać na grubszego niż w rzeczywistości. Istnieje wiele dyskomfortu psychicznego, który prowadzi do takiej sytuacji. 2. Porozmawiaj o tym we właściwym czasie Po udokumentowaniu siebie nadszedł czas, aby spróbować porozmawiać z osobą, o której podejrzewamy, że doświadcza tego problemu. Biorąc pod uwagę powagę sprawy, bardzo ważne jest, aby wybrać odpowiednie miejsce i czas, aby uniknąć sytuacji napięcia. Miejsce, w którym z nim rozmawiasz nie powinno zawierać elementów rozpraszających, w ten sposób zwrócisz na niego większą uwagę. Unikaj tej rozmowy po kłótni i staraj się to robić w prywatnym miejscu. Spokojnie wyraź troskę o ich stan zdrowia, ponieważ zrobienie tego w alarmujący sposób zwiększy napięcie. Mówiąc, opisz niektóre zachowania, które widziałeś u niego/niej, a które sprawiły, że pomyślałeś, że on/ona może przechodzić przez jakiś problem. Wyjaśnij, że zależy Ci tylko na nim / niej i chcesz mieć pewność, że wszystko idzie dobrze. 3. Mów o anoreksji bez stygmatów Posiadanie udokumentowanej anoreksji uniemożliwia nam mówienie o tym zaburzeniu w oparciu o uprzedzenia i stygmaty. Osoba z anoreksją nie będzie już czuć się komfortowo cierpiąc z powodu tej zmiany psychicznej, więc nie powinniśmy jej już niepokoić stereotypowymi wyobrażeniami na ten temat podczas gdy rozmowa trwa. Dobrym sposobem na rozpoczęcie rozmowy jest stwierdzenie, że wiele osób cierpi na to zaburzenie i że to nie ich wina, że ​​je mają. Możesz nawet mówić o sławnych osobach, które przeszły przez to zaburzenie i udało im się je przezwyciężyć. 4. Niech zobaczy problem Wiele osób cierpiących na zaburzenia psychiczne nie zdaje sobie z tego sprawy; nie oznacza to jednak, że nie powoduje to cierpienia. Mogą być prezentowane obrazy osób cierpiących na anoreksję, które wyglądają podobnie do osoby, którą się martwimy. Dobrym pomysłem jest również skorzystanie z pouczających filmów od profesjonalistów szczegółowo opisujących objawy zaburzenia lub w którym zeznania ludzi, którzy przeszli przez to i którzy ofiarowują swoje doświadczenie. Poinformuj ich o stowarzyszeniach, grupach wsparcia i innych zasobach gdzie możesz zrozumieć, przez co przechodzisz. Jeśli tak naprawdę nie cierpisz na anoreksję, nie tracisz niczego, sprawdzając to. 5. Przygotuj się na negatywną reakcję Jest prawdopodobne, że w momencie, w którym słowo anoreksja pojawia się w rozmowie lub wyrażasz zaniepokojenie dla zdrowia ukochanej osoby źle reaguje, mówiąc, że nie chce rozmawiać na ten temat lub sprawa. Ten typ reakcji jest normalny, dlatego musisz zachować spokój, nie dopuść do tego, aby to, co do Ciebie mówią, zostało uznane za osobisty atak I nie ustępuj mówiąc, że chcesz dla niej jak najlepiej. Powiedz mu, że ty też byłabyś zdenerwowana, gdyby ktoś powiedział mu, że myśli, że może mieć problem, ale spraw, by się zastanowił, mówiąc, że to w porządku, aby ktoś się o ciebie martwił. 6. Pomóż mu pomóc sobie Gdy zdasz sobie sprawę z problemu, musimy pomóc osobie szukać i znaleźć skuteczne leczenie dla twojego problemu. Czasami trudno jest poprosić o fachową pomoc, a jest wiele osób, które tego potrzebują rodzaj interwencji, ale które odwlekają wizytę i co miało trwać kilka dni lat. Chociaż może nie być bezpośredniego zagrożenia życia danej osoby, konieczna jest pilna interwencja psychologiczna, psychiatryczna i medyczna. Niedożywienie może stanowić poważne problemy dla twojego zdrowia, a cierpienie psychiczne, na które już cierpisz, może niszczyć cię od środka. Aby zapewnić, że dana osoba otrzyma odpowiednią pomoc możemy towarzyszyć Ci w pierwszym dniu wizyty u lekarza. Jeśli nie możesz sobie na to pozwolić, możemy zaproponować Ci znalezienie tańszych profesjonalnych alternatyw lub nawet zapłacić za sesję. Musimy zrozumieć, że pieniądze to najmniej, jeśli chcemy zachować życie ukochanej osoby. Możesz być zainteresowany: "Psychologia i odżywianie: znaczenie jedzenia emocjonalnego" 7. Bądź przykładem i bądź przy nim his Jeśli jecie razem, promujcie zdrowy tryb życia, jedząc pożywne potrawy i w odpowiednich ilościach. Jedzenie nie powinno być traktowane jako powód do niepokoju, powinno być traktowane jako coś, co sprawia nam przyjemność i pomaga w utrzymaniu funkcji życiowych. Nie ograniczaj jedzenia ani nie wypowiadaj na głos zwrotów, takich jak „Dzisiaj się do syta” lub „Nie powinienem był tego jeść”.. Na późniejszych etapach zdrowienia, gdy osoba już mniej zmartwi się o jedzenie, jeśli: Jeśli pewnego dnia zjesz coś, co było wcześniej „zakazane”, na przykład kawałek pizzy lub ciasto, zaproponuj wzmocnienie pozytywny. Powiedz mu, że cieszysz się, że zjada to jedzenie, że zasługuje na to, by raz na jakiś czas sobie pobłażać. 8. Chwal ją za to, że jest taka, jaka jest Fizyczność to nie wszystko na tym świecie. Ludzie mają inne cechy, które nas definiują i które składają się na naszą tożsamość. Inteligencja, życzliwość, odwaga i inne aspekty to cechy, które możemy chwalić u osoby, którą kochamy. W ten sposób sprawimy, że poczuje się kochana, że ​​nam zależy, a jej ciało nie definiuje jej do końca. Czego nie robić? Przyjrzyjmy się kilku zachowaniom i strategiom, których należy unikać: 1. Kontroluj swoje zachowanie Droga do wyzdrowienia jest długa i obejmuje fazę głębokiej refleksji i samoświadomości. Chociaż z najlepszymi intencjami, to, co człowiek robi, nie powinno być przez cały czas kontrolowane, ponieważ sprawi, że poczuje, że odbiera mu autonomię i wolność. Jeśli jesteś nastolatkiem, rodzina nie powinna zabraniać ci robienia rzeczy tak prostych, jak samotne chodzenie do łazienki lub wychodzenie na zewnątrz, zwłaszcza jeśli nie zjadłeś całego jedzenia na talerzu. Należy postępować zgodnie z wytycznymi przekazanymi nam przez profesjonalistę, który Cię leczy. 2. Negatywna opinia Nie wygłaszaj negatywnych komentarzy na temat ich ciała lub innych osób, ponieważ wzmocni to ideę, że ludzi należy doceniać tylko na podstawie ich wyglądu. Istnieje wiele sposobów, w jakie społeczeństwo bombarduje ludzi, zwłaszcza kobiety, kanonami piękna, które umniejszają osoby z nadwagą. Nie bądź tego częścią. Nie powinieneś też komentować typu „Jestem taki gruby…” lub „Stałem się krową”. Po prostu nie pomagają. 3. Ukryj chorobę Możliwe, że osoba dotknięta anoreksją powiedziała Ci o swoim problemie, ponieważ jest do Ciebie bardzo pewna siebie. Może też poprosić cię, żebyś nie mówił nikomu innemu, i że będzie rozczarowany, jeśli powiesz o tym jego rodzinie. Ponieważ mamy do czynienia z problemem zdrowotnym, w którym w najpoważniejszych przypadkach człowiek może umrzeć, ukrywanie tego oznacza bierne pogarszanie sytuacji. Musimy powiedzieć ludziom wokół nich i, jeśli to konieczne, powiadomić władze na wypadek, gdybyśmy zauważyli, że śmierć może nastąpić wkrótce. 4. Podejmuj pochopne decyzje Biorąc pod uwagę złożoność anoreksji, to nie zostanie naprawione w ciągu kilku dni. Musimy ufać, że leczenie będzie sprzyjać wyzdrowieniu danej osoby, ale musimy także zachować wobec niej postawę zrozumienia i być cierpliwym w tym procesie. Odniesienia bibliograficzne: Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne. (2013). Podręcznik diagnostyczno-statystyczny zaburzeń psychicznych. Piąta edycja. DSM-V. Masson, Barcelona. Rosen, (2003). Identyfikacja i leczenie zaburzeń odżywiania. Pediatria; 111:204–11. Narodowy Instytut Doskonałości Zdrowia i Opieki (2004). Zaburzenia odżywiania: interwencje opiekuńcze w leczeniu i postępowaniu z jadłowstrętem psychicznym, bulimią i pokrewnymi zaburzeniami odżywiania. Londyn: Narodowy Instytut Doskonałości Zdrowia i Opieki. Zaburzenia odżywiania są przede wszystkim związane z psychiką chorego. Charakteryzują się wieloma objawami, które ujawniają się na podłożu psychicznym. Można je podzielić na zaburzenia niespecyficzne i specyficzne. Rodzaj zaburzenia, na które cierpi dana osoba będzie powodował inne formy leczenia, samopomocy i technik pracy z osobą zaburzeń odżywiania Do zaburzeń specyficznych należy między innymi znana wszystkim anoreksja, czyli inaczej jadłowstręt psychiczny, oraz również dość często omawiana choroba – bulimia. Jeśli przyjrzymy się bliżej zaburzeniom niespecyficznym to przede wszystkim będą one obejmowały wszelkiego rodzaju kompulsje związane z jedzeniem, napady objadania się czy jednostki takie, jak zespół przeżuwania. Skąd biorą się zaburzenia odżywiania? Szczególnie specyficzne i związane z zachowania kompulsywnymi zaburzenia odżywiania łączą się z silnym stresem oraz wewnętrznym bólem osoby chorej. Mogą również pojawiać się w przypadkach bardzo niskiej samooceny, wstydu, nieumiejętności radzenia sobie z krytyką, samotności czy chronicznego lęku. Jak pomóc osobie z zaburzeniami odżywiania? Osoba chora świadomie dokonuje swoich wyborów ale mechanizmy, którymi rządzi się choroba często są przez nią razem zasięgnąć informacji, poczytać książki, dokształcić się, obejrzeć edukujące programy. W ten sposób zyskamy dwie podstawowe rzeczy: po pierwsze wzrośnie samoświadomość osoby chorej, co do jej schorzenia i problemów, być może również pojawi się możliwość czy sama myśl wyzdrowienia. Po drugie damy osobie najczęściej czującej się samotnie i nieszczęśliwie – swój czas, zapał i wsparcie. A to mocno podnosi na duchu. Inne uzależnienia i problemy Chcąc pomóc osobie z problemami związanymi z zaburzeniami jedzenia należy przede wszystkim dowiedzieć się, czy nie cierpi ona na inne dolegliwości natury często zaburzeniom odżywiania towarzyszy depresja, zachowania autodestrukcyjne, uzależnienia od alkoholu, narkotyków lub uzależnienia od innych czynności. Pomagając wyleczyć się z pozostałych uzależnień łatwiej jest naprowadzić daną osobę na ścieżkę zdrowego, szczęśliwszego życia. Rozpoczęcie leczenia Najważniejszą rzeczą, którą możemy zrobić dla osoby chorej to namówienie jej do rozpoczęcia specjalistycznego leczenia. Zaburzenia odżywiania mogą w niektórych konkretnych i silnych przypadkach prowadzić nawet do zgonu. Przede wszystkim należy rozpocząć współpracę z psychologiem, który powinien specjalizować się w tego typu problemach. Następnie warto odwiedzić psychiatrę, który rozpoczynając farmakoterapię poprawi lekami nastrój osoby chorej i wzmocni jej siłę do walki o lepsze warto również odwiedzić dobrego dietetyka, który ustanowi nowy plan odżywiania się i wspólnie z osobą chorą będzie mógł rozpisać własny, akceptowalny program żywieniowy. Warto również w przypadku niektórych zaburzeń odżywiania spróbować terapii cynkiem. Jest on szczególnie przydatny w przypadkach, gdzie osoba chora właściwie nie odczuwa apetytu i ochoty do jedzenia. Niedobór cynku powoduje spadek apetytu i może przyczyniać się do powstawania zaburzeń odżywiania. Terapia cynkiem polecana jest już od roku 1979 roku. Badania z 1994 roku potwierdziły, że przyjmowanie cynku pozwala na znacznym przybraniu wagi do stanu „normalnego” u osób chorych na anoreksję.

jak pomóc osobie z zaburzeniami odżywiania